Banner-HSB-980x240-persisk-v1
Home / فرهنگی‌، هنری / ام کلثوم صدای به یادماندنی و ملکوتی

ام کلثوم صدای به یادماندنی و ملکوتی

 

اُمّ کُلثوم  از محبوب‌ترین خوانندگان زن در جهان عرب بود. وی  در سال  ۱۹۰۴ در در شمال قاهره به دنیا آمد.پدرش اذان گوی روستا بود.

 

ام کلثوم از کودکی سروده‌های پدرش را از بر می‌کرد و در سن ده سالگی به خواندن برای مردم  پرداخت و در حالی که سیزده سال بیشتر نداشت به همراه پدرش در روستاها می‌گشت و  شعرهای دینی و عارفانه می‌خواند.

 

در سال ۱۹۲۳ راهی قاهره شد تا با شیخ ابوالعلاء، دوست پدرش و یکی از موسیقیدانان معروف آن زمان مصر، دیدار کند. در همین ایام شروع به خواندن کرد و ترانه‌های بسیاری از خود به جای گذاشت. برخی از این شعرها را بدون موسیقی می‌خواند و به همین دلیل در میان صدای زنان، چهره‌ای شناخته شده گشت.

images (3)

یک سال پس از رفتن به قاهره با احمد رامی، شاعر آشنا شد. رامی تازه از رشته زبان عربی در پاریس فارغ التحصیل شده بود. به رامی خبر داد که دوست دارد یکی از شعرهایش را بخواند. در همین سال با احمدصبری، هنرمند دندانپزشک نیز آشنا شد که برای حداقل ۱۴ ترانه او، موسیقی ساخت.

 

به زودی با محمد القصبجی نیز آشنا شد که عود نواز چیره دستی بود و این هنر را از محمد عبدالوهاب آموخته بود. در این زمان، ام کلثوم به همراه گروه موسیقی متشکل از عود ِ القصبجی، قانون ِ محمد العقاد و کمانچه سامی الشوا روی صحنه رفت.

 

دوران خوانندگی ام کلثوم از سیزده سالگی تا هفتاد و سه سالگی وی ادامه یافت؛ شصت سال تمام. ام‌کلثوم به سیاست نیز نزدیک شده‌بود و ترانه «سیدالرئیس» را برای جمال عبدالناصر خواند.

images (4)

ام کلثوم ملقب به کوکب الشرق سرانجام در سال ۱۹۷۵ درگذشت.  با گذشت سالها از درگذشت کوکب الشرق، همچنان رادیو مصر هر روز غروب ساعت ۵ و ۹ بعدازظهر به مدت دو ساعت ترانه‌های ام کلثوم را برای شنوندگان و علاقه‌مندان وی پخش می‌کند.

ام کلثوم هیچوقت ازدوج نکرد اما تقریباً تمامی‌ ترانهای او عاشقانه و سوزناک است. برای برقرای احساس با این ترانه‌ها حتی احتیاج به دانستن زبان عربی‌ نیست.. به هنگام خبر مرگ او میلیونها عرب در سراسر دنیا به سوگ آاو نشستند.

 

 

 

اگرچه ترانه‌های ام کلثوم به زبان عربی است ولی در ایران نیز محبوبت خاصی دارد و تأثیر شعر و ترانه‌های او بر شعر و ترانه‌های فارسی دیده می شود. هایده و بسیاری از دیگر خوانندگان زن ایران از أم کلثوم در آثارشان الهام گرفته‌اند. محمدرضا شجریان صدای ملکوتی أم کلثوم را بارها ستوده است.